شیرهای بهداشتی و کاربردهای آن

شیرهای بهداشتی، همانطور که از نامش پیداست، نوعی شیرآلات است که استانداردهای بهداشتی و ایمنی خاصی را برای کاربردهای صنعت غذایی، نوشیدنی، پزشکی و سایر کاربردها رعایت می‌کند. عملکرد استریل شیرهای بهداشتی برای حفظ خلوص محصولات مصرفی که از طریق آن‌ها جریان می‌یابد بسیار مهم است.

بدنه شیر به طور کلی از فولاد ضد زنگ ساخته شده است که استانداردهای بهداشتی بالایی را برآورده می‌کند. درجه پولیش و تمیزی باید با استانداردهای بهداشتی مشخص شده توسط عملکرد صنعتی آن مطابقت داشته باشد. از این نوع شیرهای بهداشتی در مکان‌هایی با الزامات بهداشتی بالا که تحمل صفر در برابر خطرات فیزیکی و شیمیایی را مشخص دارند، استفاده می‌شود.

منظور از شیرهای بهداشتی چیست؟

شیرآلات بهداشتی در کاربردهایی که اهمیت بیشتری به تمیزی و استریل داده می‌شود، استفاده می‌شود. این شیرها را می‌توان بسته به نوع شیرآلات، مواد مورد استفاده در ساخت آن‌ها و نوع تحریک در دسته‌های مختلفی طبقه بندی کرد. طبقه بندی بر اساس مواد استفاده شده برای ساخت شیر بهداشتی نیز امکانپذیر است. مواد مورد استفاده برای این منظور ممکن است فولاد، برنز، چدن، فولاد آهنگری، برنج یا فولاد ضد زنگ باشد.

روش دیگر طبقه بندی به نوع شیر بستگی دارد. شیر دروازه‌ای، شیر توپی، شیر پروانه‌ای، سوپاپ چک سوئینگ، شیر تخلیه هوا و شیرهای گلوب نمونه‌هایی از این نوع طبقه بندی هستند. بنابراین، انواع شیرآلات بهداشتی در دسترس ما وجود دارد که می‌توانیم بر اساس انواع مختلف نیازهای خود انتخاب کنیم.

چند نوع شیرهای بهداشتی وجود دارد؟

انواع شیرهای بهداشتی

شیرآلات بهداشتی را می‎توان با هزاران تنوع ساخت، اما بر اساس حرکات مکانیکی آن‎ها به 3 نوع مختلف طبقه بندی می‌شوند که عبارتند از:

حرکت خطی

دریچه‌های حرکت خطی از یک عضو بسته کننده استفاده می‌کنند و در یک خط مستقیم حرکت می‌کنند تا جریان محیط را متوقف یا گاز را ببندند. برخی از نمونه‌های رایج دریچه‌های حرکت خطی عبارتند از شیرهای بازدارنده دروازه، گلوب، دیافراگم، پینچ و بالابر.

بیشتر بخوانید  شیرآلات صنعتی یا Industrial Valves

حرکت چرخشی

شیرهای حرکتی چرخشی از یک عضو بسته کننده سوپاپ استفاده می‌کنند که در یک مسیر زاویه دار یا استوانه‌ای حرکت می‌کند. تعدادی از رایج‌ترین انواع شیرهای حرکتی چرخشی عبارتند از: شیرهای پروانه‌ای، توپی، پلاگین، غیرعادی و چرخشی.

شیرهای یک چهارم گردش

شیرهای چرخشی اساسا شیرهایی با حرکت چرخشی هستند که برای رفتن از حالت کاملا باز به حالت کاملا بسته یا بالعکس، فقط به حرکت پایه یک چهارم چرخشی (یا 0 تا 90 درجه) نیاز دارند.

به یاد داشته باشید، شیرهای بهداشتی باید الزامات استریل خاصی را داشته باشند، به ویژه برای بدنه شیر و اجزای آب بندی. سطح آب بندی نشیمنگاه شیر باید غیرسمی باشد. به عنوان مثال، مواد برای آب بندی سخت و آب بندی نرم می‌تواند به ترتیب فولاد ضد زنگ و لاستیک باشد.

بد نیست این را هم بدانید که رایج ترین انواع شیرآلات بهداشتی شیرهای پروانه‌ای بهداشتی و شیرهای توپی بهداشتی هستند. سایر شیرآلات بهداشتی رایج عبارتند از:

  • شیرهای چک بهداشتی
  • شیرهای برقی بهداشتی
  • شیرهای دیافراگمی بهداشتی

شیرهای بهداشتی باید مطابق با الزامات زیر ساخته شوند:

  • مطابق با الزامات GMP
  • باید ظرافت سطحی 1.6 یا بالاتر داشته باشد.
  • باید قابلیت تمیز کردن درجا و ضدعفونی درجا سطح تماس را داشته باشد.
  • باید یک جریان و انتقال صاف برای محیط بدون تجمع مواد فراهم کند.

مشخصات فنی شیرآلات بهداشتی

کاربرد شیرهای بهداشتی

مشخصات مهم هنگام در نظر گرفتن شیرهای بهداشتی شامل قطر، فشار کاری و دمای کار است. قطر در سراسر ورودی یا خروجی اندازه گیری می‌شود. فشار کاری فشاری است که دریچه برای کار در آن طراحی شده است. دمای عملیاتی محدوده کامل مورد نیاز دمای کاری محیط است.

انواع رسانه‌ای که می‌توان شیرهای بهداشتی را برای کار با آن‌ها پیکربندی کرد شامل گازها، مایعات و مایعات با مواد جامد معلق است. دمای مواد محدوده دمایی است که شیر می‌تواند تحمل کند و همچنان به درستی کار کند. این به رسانه در حال انتقال مربوط می‌شود، نه دمای محیط یا عملکرد خارج از سیستم.

بیشتر بخوانید  شیرهای معکوس استیل

جنس بدنه شیرهای بهداشتی می‌تواند فلزی یا پلاستیکی باشد. انتخاب‌های فلزی شامل برنج، برنز، مس، چدن، چدن داکتیل، فولاد ضد زنگ و فولاد است. انتخاب‌های پلاستیکی شامل PVC و CPVC است.

کاربرد شیرهای بهداشتی

شیرهای بهداشتی برای استفاده در کاربردهایی که نیاز به پردازش تمیز یا استریل دارند طراحی شده‌اند. برای این که یک دریچه بهداشتی در نظر گرفته شود، نباید شکاف یا حفره‌ای داشته باشد که بتواند محیط‌هایی را که باکتری‌ها می‌توانند از آن‌ها تغذیه کرده و تکثیر شوند، به دام بیندازند.

سطوح خیس شده (که با محیط فرآیند تماس دارند) باید صیقل داده شوند و شعاع‌ها باید دارای اندازه حداقلی باشند تا از چسبیدن یا به دام افتادن رسانه جلوگیری شود. در حالی که پلاستیک، برنج و سایر مواد برای استفاده در کاربردهای بهداشتی قابل قبول هستند، اما اکثر افراد ترجیح می‌دهند از فولاد ضد زنگ استفاده کنند. برخی از کاربردهای رایج شیر بهداشتی عبارتند از:

  • صنعت غذا و نوشیدنی
  • تجهیزات استریل شده
  • صنعت دارویی
  • صنعت پزشکی

سخن پایانی

داشتن اطلاعات کمی در مورد انواع شیرهای بهداشتی ضروری است تا درک کاملی از شیرآلات بهداشتی مورد استفاده در کاربردهای مختلف داشته باشید. اگرچه، این شیرها در مقایسه با انواع دیگر شیرها زیاد مورد استفاده قرار نمی‌گیرند، اما بازهم لازم است در مورد آن‌ها اطلاعاتی داشته باشید.